NHÂN ĐỌC “KHÚC RU NƠI LƯNG NÚI”
CỦA NHÀ THƠ PHẠM THỊ PHƯƠNG THẢO
Cầm trên tay tập thơ “Khúc ru nơi lưng núi” mà chợt thấy nao lòng, nao lòng vì cái tình thơ mê mải, vì cái nỗi niềm vơi đầy, vì cái đẹp giấu diếm trong con chữ khiến cho ta bỗng dưng lãng du vào một thuở mây trắng mơ hồ.
Người thơ Phương Thảo là ai mà nỡ để cho bạn đọc phải lòng vì những phút ngưng đọng, cảm hoài, u uẩn đến vậy. Nàng thơ dắt ta phiêu du từ chân trời tới chân trời, thực quen thực lạ, không khỏi tiếc nuối và chẳng như nắm bắt được.
Thử đứng trong “Khúc ru nơi lưng núi” mà
“Lắng nghe tiếng côn trùng/Rỉ rả/Bóng trăng rơi/Lấp loáng lưng trời/ánh vàng lung linh chảy tràn bóng lá/Hương đêm say là lạ/Có giấc mơ phiêu lãng/Cho tay ta níu vịn chín tầng mây”. Phải chăng nó là một giấc mơ xao xuyến, chơi vơi với tình yêu đất đai châu thổ thắm tươi đẹp không cùng.
Chở ta đi thăm mùa thu gặp hương cốm dịu mà thơm thảo:
Gói lòng em vào thu trong trời biếc/Theo cho người chút luyến tiếc mùa thu/Chiếc lạt mềm trong em đâu buộc chặt/Và anh say hương cốm tự bao giờ. Chết dở vì những câu thơ đọc đến ngộp thở, dịu đến ngỡ ngàng: Anh không biết đặt tên em là cỏ/Khi lá xanh mềm mại bên đời êm dịu chốn yên lành.
Hoặc:
Khúc hát ru mang hương vị của đêm có hơi thở yên lành cây lá/Mênh mông ngút ngát rặng núi xanh rất lạ/Đêm mỏng tang như cánh bướm bồn chồn. Có ai thích đoạn thơ thời gian được điểm bằng mùa hoa cải vừa thực, vừa hoang hoải, được viết như thế này không:
Năm tháng đi qua/Vẫn mùa cải nở hoa/Sắc vàng tươi mê mải/Mùa vẫn say lốm đốm trang thơ/Trong ký ức xôn xao một vùng thơ trẻ dại. Người thơ đau đáu về nỗi thương cảm không cầm lòng:
Bao người mê sắc hoa hồng tím/Trong cuộc đời thật chẳng dễ có đâu/Thương thân phận những người con đơn chiếc/Đợi chờ ai xanh tím cả nỗi sầu. Thật là buồn và gợi.
Thơ Phương Thảo như một đoá hồng với cái đẹp vĩnh cửu không cần phiên dịch, nó biết gõ cửa vào chốn ma mị chưa ai biết tới, khiến ta hiểu được tiếng chim hoạ mi hót trong lồng biếc:
Nắng đã chuyển màu/Màn đêm buông chợt chìm trong yên lặng/Người đàn bà/Mơ về chốn bình yên. Là người yêu hoa, nâng niu hoa, người thơ dấu hơn hai mươi loài hoa để ướp vào các trang thơm của mình.
Đây là dã quỳ
: Rợp trời khoe sắc/Mênh mông sắc vàng hoặc: Khúc hát reo trong chiều phai nắng nhạt/Vũ điệu hoa hoang hoải đến tận cùng. Và đây hoa hồng tím:
Thật chẳng giống bao loài hoa hồng khác/Hồng tím kia một vẻ đẹp đơn côi. Và đây nữa hoa mận: Em chọn cành mận trắng/Chút hương rừng bâng khuâng. Theo nhịp thơ Phương Thảo tạo cho ta cảm giác mới, không lặp lại, ngôn từ có nhịp điệu, hàm ý sâu sắc. Thơ trải lòng để rung lên những tứ, những điệu đa thanh, đa màu.
Đối với Phương Thảo thơ là một cuộc dạo chơi thú vị, chiêm nghiệm và mặc lòng. Là người con của núi đồi, tứ thơ có chút gì phảng phất sương khói, một nỗi buồn không định hình, không duyên cớ, ánh lên nét trang nhã giúp cho câu thơ không thường tình, với cách cảm rất riêng
Lá đã nghe xao xác chiều hè/Toà nhà cao lạnh lùng che vườn nhỏ/Bướm bay đâu, bưởi lăn tròn tìm khế/Đâu vườn xanh để em hái mùa; hoặc:
Mẹ bồng con/Tê tái héo hon/Vách đá nứt đau khoảng trời rạn vỡ/Chị lặng thầm cúi nhặt trăng rơi.Nỗi niềm trăn trở, trải nghiệm mơ một hạnh phúc đủ đầy thực ra cũng chỉ là mộng mị:
Em gái gánh hoa đào/Gánh từng ngày xuân qua.
Người đọc không chỉ cảm nhận bởi sự dịu nhẹ, tinh tế của thơ mà còn đồng điệu với một tấm lòng vị tha:
Tưởng chừng tình đã hết/Nhưng tình vẫn còn dài/Ngỡ mình như đã biết/Hoá ra mình đã sai. Dấu chân quê kiểng lẫn thị thành là một sự hoà ca như vườn rừng, phố vắng lao xao:
Thâm nâu phố cổ nhuốm thời gian/Màu của tháng năm nhuộm non ngàn.
Đọc Phạm Phương Thảo ta trân trọng một tấm lòng, một tiếng hát đời lang bạt mà đắm đuối. Sự say mê đến tận cùng - Một tiếng thơ trôi chảy tưởng chẳng thể nào ngưng nghỉ - Tôi hiểu - bạn hiểu - và nhà thơ hiểu cùng với sự cảm nhận ấy:
Chỉ có đêm giang cánh tay dài/Cứ yên lặng đem nỗi buồn cất giấu.Chúc mừng Phương Thảo đã đi và đến với thơ thật say đắm. Hà Nội, ngày 12 tháng 9 năm 2012
Đình Hiển